Wysmukła, zgrabna sylwetka, głowa opatrzona sporymi uszami, słyszącymi najmniejszy szelest to również cechy charakterystyczne saren. Ich futro zmienia się w ciągu roku - latem jest rudobrązowe, zimą bardziej brunatno-szare. Charakterystyczne dla koźląt są jasne plamy występujące na futrze, doskonale maskujące młode osobniki. Przypominają one do złudzenia plamy słońca, padające na dno lasu. Samce mają poroże, zrzucane po okresie godów.

Ssaki te preferują krajobraz mozaikowy. Lasy poprzecinane polanami, polami czy łąkami to ich ulubiony obszar. Ich dietę stanowią wszelkiego rodzaju rośliny oraz grzyby, dlatego możemy powiedzieć, że zwierzaki te trzymają ściśle wegetariańską dietę. Najintensywniej żerują wczesnym rankiem oraz tuż po zapadnięciu zmierzchu. W ciągu dnia często odpoczywają, trawiąc pokarm.

Jeżeli chodzi o rozmnażanie, zwierzę to ma bardzo interesującą biologię. Sarny przechodzą w ciągu roku dwie ruje, letnią i jesienną. Jeżeli do zapłodnienia dojdzie w lipcu lub sierpniu, to organizm samicy potrafi zatrzymać rozwój zarodka na 150 dni, tak aby młode urodziły się w maju lub czerwcu przyszłego roku. Jeżeli do zapłodnienia dojdzie w trakcie drugiej rui, przypadającej na grudzień, ciąża przebiega bez utajenia. Po okresie 10- lub 5- miesięcznej ciąży na świecie pojawia się bezbronne koźlę.

Sarny w naszej okolicy nie mają naturalnego wroga. Ze względu na małą lesistość powiatu, brak u nas wilka czy rysia, które są głównymi wrogami tych ssaków. Niebezpieczeństwo, szczególnie dla koźląt, zagraża im właściwie tylko ze strony lisów czy bezpańskich psów.

Jarosław Makowski